40) Anadolu ve Çevresinde Kurulan Türk Beylikler-Atabeylikler Dizini
Anadolu ve Çevresinde Kurulan Türk Beylikler- Atabeylikler Dizini Anadolu ve çevresinde kurulan beylikler ve atabeylikler Büyük Selçuklu ve Anadolu Selçuklu Devletlerinin dönemlerinde oluşmuştur. Malazgirt Savaşından (26 Ağustos 1071) sonra Anadolu, Türklerin yoğun göçü ve fethi ile yurt edinilmiştir. Aslında Anadolu’nun fetih kapısı Pasinler Savaşı (18 Eylül 1048) ile açılmıştır. Bu savaş 50.000 kişilik Rum, […]
39) DOBRUCA BEYLİĞİ
Dobruca Beyliği Sarı Saltuk’un oğlu Seyit İsmail Saltuk’un 1281-1299 yılları arasında Dobruca’da varlık gösteren kısa ömürlü bir Türkmen beyliği. Saltuklular soyundan gelen Sarı Saltuk ‘un oğlu Seyit İsmail Saltuk, bir grup askerle birlikte pontuslular tarafından ele geçirilen Sinop ve Amasya yöresi’ni geri aldı. Ancak Selçuklu veziri Muhittin Pervane (1262-1277), IV. Kılıç Arslan aracılığı ile Seyyit İsmail Saltuk ve adamlarını o bölgeden uzaklaştırıp, oraya […]
38) ALAİYE BEYLİĞİ
ALÂİYE BEYLİĞİ Ortaçag’da, Anadolu’nun Akdeniz kiyilarinda önemli liman kentlerinden birisi olan Alâiye (bugünkü Alanya)’de Karamanogullari’na bagli olarak kurulan bir beyliktir. Frank ve Bizans kaynaklarinda Kalanoros (Kandalar) ismiyle geçen Alâiye(Alanya) Anadolu Selçuklu Sultani I. Alâaddin Keykubad tarafindan 1223 yilinda fethedilmis ve sultanin adina izafeten bu adla anilmistir. Sultan Alâaddin Keykubad ilk Selçuklu tersanesini bu kentte […]
37) KADI BURHANEDDİN BEYLİĞİ
Kadı Burhaneddin Ahmed Beyliği On dördüncü yüzyılda, 1381-1398 yılları arasında, Kayseri ve Sivas bölgesine hâkim olan Türk beyliği. Burhâneddin Ahmed, 1345 yılında, Kayseri’de dünyaya geldi. Babası Kayseri Kadısı Şemseddin Mehmed olup, Oğuzlar’ın Salur boyuna mensuptur. Küçük yaşta tahsiline başlayan Burhâneddin Ahmed, Farsça, Arapça, mantık, fıkıh, usûl, ferâiz, hadis, tefsir, hey’et ve tıp ilimlerini öğrendi. Yirmi […]
36) ERETNA BEYLİĞİ
ERETNA BEYLİĞİ I- SİYASİ TARİH Orta Anadolu’da XIV. yüzyil ortalarina dogru kurulmus olan bir Türk beyligidir. Beyligin kurucusu olan Eretna Uygur Türklerinden olup, önce Cengizlilerin, sonra da Ilhanlilarin ordusunda ikinci dereceden bir emir durumundaydi. Nitekim Selçuklularin yikilisindan sonra Anadolu’ya tamamiyle hakim olan Ilhanli hükümdari Ebû Said Bahadir Han (1316-1335) Anadolu’nun idaresini Emir Çoban’in ogullarindan […]
35) DULKADİROĞULLARI BEYLİĞİ
Dulkadiroğulları Beyliği 14. asırdan 16. asrın ilk yarılarına kadar Anadolu tarihinde mühim rol oynayan, Oğuzlar’ın Bozok koluna bağlı, bir Türkmen hânedânı. Anadolu’ya, Hasan Dulkadir adlı bir beyin idaresinde gelen ve Dulkadirli Beyliğinin çekirdeğini meydana getiren bu ilk grubun, Maraş ve Elbistan arasındaki yaylalık bölgeye yerleştikleri ve daha sonra geniş bir alana yayıldıkları anlaşılmaktadır. Beyliğin kurucusu […]
34) RAMAZANOĞULLARI BEYLİĞİ
RAMAZANOĞULLARI BEYLİĞİ Ramazanoğulları, Adana ve çevresinde XIV. yüzyılın ikinci yarısından XVII. yüzyilin başlarına kadar hüküm sürmüş olan bir Türkmen beyliğidir. I- SİYASİ TARİH a- Beyliğin Menşei ve Kuruluşu Beyligin kuruculari Oguzlarin Üçok koluna mensup Yüregir boyundandirlar. Bu Üçok Türkmenleri ayni boydan gelen diger Türkmenlerle birlikte, XIII. yüzyilda Mogol istilâsi yüzünden Anadolu’ya gelmisler, ancak burada […]
33) TEKEOĞULLARI BEYLİĞİ
TEKEOĞULLARI BEYLİĞİ 1321-1423 yılları arasında merkezi Antalya olan Teke-elinde, Hâmidoğulları Beyliğinin bir kolu olarak hüküm süren bir Türkmen Hânedânı’dır. Hâmidoğlu Dündar Beyin Antalya’yı fethettikten sonra idâresini Yunus Bey’e bırakmasıyla Tekeoğulları Beyliği kurulmuş oldu (1321). Saltanâtı çok kısa süren Yunus Bey döneminde Anadolu’da Moğol vâlilerinin nüfuzları devam ediyordu. Bu sebeple Yunus Bey, saltanâtını onlara bağlı […]
32) AYDINOĞULLARI BEYLİĞİ
AYDINOĞULLARI BEYLİĞİ 1) Aydınoğulları Beyliği’nin Kuruluşu Aydınogullari Beyliği, XIV. yüzyilin baslarında Aydinoglu Mehmed Bey tarafiindan merkezi Birgi olmak üzere Büyük Menderes’den Tire ve Ayasuluk’a (Selçuk) kadar uzanan bir bölgede kuruldu. Beyligin kurucusu Mehmed Bey, Kütühya ve çevresinde hüküm süren Germiyanogullari Beyligi ordusunda bir subasi (kumandan) idi. Bu sirada taht ve taç kavgalariyla zayif düsen […]
31) UNUTULAN TÜRK BEYLİĞİ “EMİROĞULLARI”
Emiroğulları Beyliği ve Karadeniz Bölgesindeki İskan Hareketleri Emiroğulları, daha önce Türk toprakları olan Tokat’ın kuzeyi ve Mesudiye ile, kendilerinin Türk topraklarına kattığı Ordu, Giresun, Samsun’un doğusu ve Trabzon’un batısında hüküm sürmüş, Orta Karadeniz Bölgesi’nin büyük bir bölümünü Türk vatanı yapmış ikinci dönem Türk beyliğidir. Bu beylik, Türkmenleri ağırlıklı olarak Selçukluların bölgeyi fetih için sınır boyuna yerleştirdiği Oğuzların […]
30) TACEDDİNOĞULLARI BEYLİĞİ
TACEDDİNOGULLARI BEYLİĞİ Karadeniz kayilarinda, bugünkü Bafra ile Ordu arasinda, güneyde Niksar’a kadar uzanan saha üzerinde hüküm sürmüs bir Türkmen beyligidir. Emir Taceddin Bey tarafindan kurulmus ve adini kurucusundan almistir. Tâceddin Bey’den önce, Niksar bölgesine Emir Dogancik adli birisinin hakim oldugu bilinmektedir. Dogancik, Anadolu’da Ilhanli Devleti’nin nüfuzu yikilirken oldukça sayginlik gören birisiydi. Muhtemelen Tâceddin Bey’in […]
29) SARUHANOĞULLARI BEYLİĞİ
Saruhanoğulları Beyliği Selçukîler tarafından Bizans hududuna iskân edilen Türk aşireti reisi Saruhan Bey tarafından ondördüncü asır başlarında Lidya’da Hermon (Gediz) nehri vadisinde kurulmuş olan beyliğe Saruhan Oğulları Beyliği denilir. Beyliğin müessisi olan Saruhan’ın, Celalettin Harzemşah’ın (Harezmşah) ölümünden sonra 629 H./1232 M. de büyük Alâüddin Keykubad tarafından hizmete kabul edilen Harezm Emirlerinden Saruhan Bey’in torunu olması […]
28) HAMİTOĞULLARI BEYLİĞİ
Hamitoğulları Beyliği XIII. yüzyıl başlarından daha evvel Borlu, Isparta, Eğiridir, Yalvaç taraflarına yerleştirilmiş olan Hamid Bey idaresindeki Türkmen aşiretinin (muhtemelen Teke) kurmuş olduğu beyliğe Hamid oğulları beyliği denilirdi. Bu beylik daha sonra genişleyerek güneydeki Antalya’yı da işgal etmiştir. Isparta, 600 H./1203 M.de Üçüncü Kılıç Arslan zamanında alınmış ve daha sonra Selçukîler Antalya ile Alâiye’yi de […]
27) GERMİYANOĞULLARI BEYLİĞİ
Germiyanoğulları Beyliği Germiyan kelimesi Türk boylarından birisine mensup bir aşiret adı iken sonradan bir aile ile bu beyliğe alem olmuştur. İlk defa Anadolu’da Malatya taraflarında gördüğümüz Germiyan Türkmenleri’nin Harezm hükümdarı Celâlüddin Mengüberti ile gelerek sonradan Selçukilerin hizmetine girdiklerini zannediyoruz. Onüçüncü asır ortalarına doğru İkinci Gıyasettin Keyhüsrev zamanındaki Baba İshak isyanında Muzafferüddin Alişir’in bunlara karşı […]
26) EŞREFOĞULLARI BEYLİĞİ
Eşrefoğulları Beyliği Merkezleri Beyşehri olan bu beyliği kuran Selçuk emirlerinden Eşref oğlu Seyfüddin Süleyman Bey’dir. XIII. yüzyıl sonlarına doğru Selçuk Devletinin zayıf bulunduğu sırada Süleyman Beyi mücadele sahnesinde görmekteyiz. Eşrefoğulları, Süleyman şehri de denilen Beyşehrinden başka Seydişehri, Ilgın, Akşehir, Bolvadin ve havalisine sahib olup doğu taraflarında Karaman ve batı kısmında da Hamidoğulları beylikleri vardı. Üçüncü […]
25) CANDAROĞULLARI BEYLİĞİ
Candaroğulları Beyliği (İsfendiyaroğulları) XIV. yüzyıl başlarında Paflagonya’da yani Kastamonu ve Sinop’da kurulmuş olan beyliğe adı verilen Şemseddin Yaman Candar, Anadolu Selçukîleri ümerasındandır. Osmanlı tarihlerinde bu beyliğe İsfendiyar oğulları (İsfendiyaroğulları) Beyliği denilirdi. Anadolu Selçukî hükümdarı olup Moğollara karşı cephe aldığından dolayı Rum împaratorluğu’na kaçarak sonradan Altınordu Hanı tarafından kurtarılan ve Saray şehrinde vefat eden II. İzzeddin […]
24) KARESİOĞULLARI BEYLİĞİ
Karesioğulları Beyliği XIV. yüzyıl başlarında büyük ve küçük Mizya (Balıkesir havalisi ve Çanakkale tarafları) da kurulmuş olan beyliğin, adı kuran şahsa nisbetle Karesi Oğulları Beyliği adını almıştır. Karesi ailesinin büyük ceddi onbirinci asrın ikinci yarısı içinde Orta Anadolu’da bir devlet kurmuş olan Melik Danişment Gazi’dir. Danişmendiye devleti Anadolu Selçukileri tarafından ilhak edilince Danişment ailesine mensup […]
23) MENTEŞEOĞULLARI BEYLİĞİ
Menteşeoğulları Beyliği XIII. Yüzyılın sonlarına doğru mevcudiyetini gördüğümüz Menteşe Beyliği’nin bu suretle, yani uçtaki Türklerin batıya doğru yayılmalariyle mi yoksa güneyden Akdeniz yoluyla mı eski Karya kıt’asına yerleştikleri henüz sarih olarak bilinmemekte, bazı kayıtlar ikinci şıkkı tercih ettirmektedir. Bu asrın ikinci yarısı içinde Karya’ya. Menteşe ili denildiği malûm olmaktadır. Beyliğe adı verilen Menteşe’nin Karyo’yı (Şimdiki […]
22) PERVANEOĞULLARI BEYLİĞİ
Pervâneoğulları Beyliği Sinop ve havâlisinde kurulan beylik. Beyliğin kurucusu olan Muînüddin Süleyman Pervâne’nin babası Mühezzibeddin Ali Kâşî, Sultan İkinci Keyhüsrev’in (1238-1246) veziriydi. Moğollar, Anadolu’ya girip Kösedağ Savaşı’nı kazandıkları sırada, Moğolların Kumandanı Baycu’ya rica ederek, Selçuklu sülâlesinin yerlerinde bırakılmasını temin etmişti. Muînüddin Süleyman ise, Anadolu’nun Moğollar yüzünden parçalandığı ve karışıklıklar içerisine düştüğü bir zamanda büyümüş, ilmî, […]
21) SAHİPATAOĞULLARI BEYLİĞİ
Sahipataoğulları Beyliği Anadolu Selçuklu veziri Sahip Ata Fahrettin Ali’nin oğulları tarafından Afyonkarahisar ve yöresinde kurulan Türk beyliği (1275 – 1343). Birkaç Anadolu Selçuklu hükümdarına vezirlik yapan Sahip Ata Fahrettin Ali, 3. Gıyaseddin Keyhüsrev döneminde (1265 – 1282) Anadolu’yu denetimi altına alan İlhanlı hükümdarı Abaka Han tarafından Moğollara karşı Memluklarla işbirliği yaptığı gerekçesiyle vezirlikten uzaklaştırılarak tutuklandı (1272). Bir süre sonra hapisten kurtulan Sahip Ata, Abaka’nın huzuruna çıkarak yeniden […]