35) HÜRRİYET KAHRAMANI “MUSTAFA ÇOKAY”

Yayin Tarihi 28 Ekim, 2008 
Kategori KAHRAMANLAR VE BİLGİNLER

MUSTAFA ÇOKAY

image00130.jpg

Mustafa Çokay, Kazak Türklerindendir… 7 Ocak 1890’da Akmesçit’te doğmuş, 27 Aralık 1941’de Berlin’de ölmüştür. Babası, Kıpçak beylerinden Çokay’dır.
     Mustafa Çokaylı, ömrünü “Türk Birliği Ülküsü”ne adamış, büyük fırtınaların içinde bulunmuş, büyük işler yapmış bir adamdı. Ülküsü de büyüktü, kendisi de, o ülkü yolunda büyümüştü. Ne olacak şimdi? Unutulup gidecek mi? Doğup büyüdüğü ülkesinde ve kendisini adadığı Türk Dünyası’nda adı anılmayacak mı? Türk gençleri O’nu yakından tanıyıp, ruhuna Fatihalar, anısına saygı duyguları göndermeyecek mi?
     Mustafa Çokay’ı hiç değilse, Dünya Türklüğü Ülküsü’ne ilgi duyanlar ve gönül verenler yakından tanımalıdırlar.
     Mustafa Çokay, ilkokulu ana dilinde, orta okulu o zaman Uluğ Türkistan’ın başşehri gibi görülen Taşkent’te Rusça olarak okudu. Burada, Türklük bilincine ve Türkistan davası kaygısına ulaştı. Hukuk okuyarak, Milletinin hakkını savunmak istedi. Gizli polis tarafından “fişlenenler”dendi. Tıp okuması istendi. Aksi halde burs verilmeyecekti. Hukuk’u seçti, kendi imkânlarıyla Rusya’nın o zamanki başşehri Petersburg’da Hukuk okudu. Burada uğraşını, savaşını yükseklere çıkardı. Her aracı kullanarak davasını yaymak çabasında oldu. O yıllarda, Osmanlı-Balkan ülkeleri savaşları vardı. Rusya açıkta tarafsız, gizli olarak Balkan ülkelerini destekliyordu. Yapılan gösterilerde, “Ayasofya’ya çan takmaktan” söz ediliyordu. İşte böyle günlerde Çokay, arkadaşlarıyla Türkiye’yi desteklemek üzere bir kurul kurdu ve yaptığı işlerden biri de para toplayıp Türkiye’ye göndermek oldu. Türkiye Büyükelçisi Turhan Paşa bu parayı aldığı zaman gözyaşlarını tutamamıştı.
     Mustafa Çokay, okulunu bitirip Uluğ Türkistan’a döndüğü zaman Taşkent’te çıkan “ULUĞ TÜRKİSTAN” gazetesinin en güçlü ve ateşli yazarlarından biri oldu. Yine bu yıl içinde Taşkent’te “BİRLİK TUĞU” dergisi çıkardı. Rusça “HÜR TÜRKİSTAN” ve sonra “YENİ TÜRKİSTAN” gazetelerini çıkardı.
     1917 yılında Kazak ve Kırgız Türklerinin ortak devletleri olan “ALAŞ-ORDA”nın başbuğlarından olan Çokay, aynı zamanda Millî Türkistan Devleti´nin de hükümet azasıydı. Kızıl Ruslar bu devletleri ortadan kaldırdığında “Çarcı Rusların” başkanı Kolçak da onu ölüme mahkûm ediyordu. Önce bağımsız Azerbaycan’a, sonra Gürcistan’a geçti. Burada ülküsü yolunda çalışmaya devam etti. 1919’da Kuzey Kafkasyalıların Tiflis’te çıkardığı “HÜR DAĞLILAR” adlı haftalık gazetede Türkistan davasını dile getiren yazılar yazdı. “YENİ DÜNYA”, 1920’de Kuzey Kafkasya Milli Teşkilatı’nın Türkistan Millî Merkezi ile birleşerek çıkardığı gazeteydi. Burada değerli yazılar yazdı. Tiflis’te “ŞAFAK” adıyla çıkardığı gazetede Anadolu’daki Kuvay-i Milliye harekâtını destekleyen çalışmalar yaptı. Sonraki yıllarda, İstanbul’da çıkan “YENİ TÜRKİSTAN”, Berlin’de çıkan “YAŞ TÜRKİSTAN” adlı dergilerinde ve Avrupa dillerinde çıkan yayınlarda Çokay hep Türkistan ve Türklük davası için çalışan bir insandı.
     1941 yılında öldü ve Berlin’deki Türk-İslam mezarlığına gömüldü. Ama asıl yeri, Türklük Ülküsü´ne inananların yürekleridir.

NAMIK KEMAL ZEYBEK

NOT: İlgili Yazı ALAŞ-ORDA TÜRK DEVLETİ https://www.yenidenergenekon.com/205-alas-orda-turk-devleti/

Hürriyet Kahramanı Mustafa ÇOKAY’ın hizmetleri anlatılmıştır.

Yorumlar

“35) HÜRRİYET KAHRAMANI “MUSTAFA ÇOKAY”” yazisina 2 Yorum yapilmis

  1. AHMET BULUT yorum tarihi 6 Ekim, 2009 12:02

    Mustafa Çokay gibi bir Türk büyüğünü daha yeni tanımış olmaktan gerçekten çok üzüntü duydum.Ne yazık ki ülkemiz hep batı emperyalizmi üzerine kurgulanmış eğitim sisteminin yetiştirmiş olduğu satılmış uşak yöneticiler tarafından yönetilmektedir.
    Yıllardır ülkemizi AB nin kapılarında bekletenlerden utanmaktayım.Tarih ve Büyük Türk Milleti bunların hıyanetlerini asla unutmayacaktır.Dünyada hiç bir millete nasip olmayan fırsatlara sahip olan Türkiye ve diğer Türk Cumhuriyetleri,ne yazık ki bir birlik ve bütünlük oluşturamamaktadır.
    Son günlerde Nahçivan’da Türk Dünyasının devlet başkanları toplanıyorda Türkiye’deki basında pekte bir habar olarak geçmiyor.Çok yazık!Amerikalı ve Avrupalı üçüncü dördüncü sıradan bir görevli ile bile yapılan toplantılar manşetlere taşınıyorda Türk Dünyasının bu en önemli toplantısı görmezden geliniyor.Ne acayip birşey Yarabb!
    Diğer taraftan Arap ülkelerinde meydana gelen en küçük bir olay bile Türkiyeli basının gözünden kaçmıyor!Vah halimize vah!
    Bu satırların yazarı ben 20 yıldan fazla Avrupa’da yaşamış bir insanım Avrupalının zihniyetini yakından tanıdım.AB ne girmek istemek ve girmek intihardır.Batı emperyalizmi sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel olarak çökmeğe başlamıştır.Türkiye’yi bölüp parçalamak için ellerinden geleni yapıyorlar.Ne yazık ki başımızdakiler de bunlara çanak tutuyorlar.Büyük Türk Milleti geleceğini kurtaramak istiyorsa başımızdakilerden bir an önce kurtulmalıdır.Mileti inaç hortumculuğu ile kandıranlara inanmamalıdırlar.
    Herşeye rağmen ben Türk Dünyası’nın mutlaka bir ve bütün olacağına bütün kalbimle inanmaktayım.Çünkü Kazakistan devlet başkanı, Azerbaycan devlet başkanı ve Kırgızistan devlet başkanını da saya biliriz bu birlik için çok istekli görmekteyim.İnşallah Büyük birlik mutlaka olacktır!Tüm kalbimle geleceğin Büyük Türk Birliğini selamlıyorum. Ahmet Bulut Yozgatlıoğlu

  2. İDRİS ALBAY yorum tarihi 19 Şubat, 2011 22:08

    Gerçekten şaşırdım 46 yaşımdayım ve kendimi bildim bileli Türk dünyasına ilgim vardı.Buna rağmen bu büyük insanı duymamıştım üzüldüm geşçekten.Dünya Türk Birliği sağlandığı andan itibaren dünyaya yeniden yön vereceğimize inanıyorum.

Yorum yap