142) EUROVİZYON DA SÜREKLİ KAZANAN ÜLKE: İNGİLTERE
EUROVİZYON DA SÜREKLİ KAZANAN ÜLKE: İNGİLTERE 29 Mayıs 2010 gecesi Norveç’in başkenti Oslo’da 55. Eurovision Şarkı Yarışmasını TRT 1’den izledik. “Eurovision” şarkı yarışması 1956 yılından itibaren yapılıyor. Ülke televizyonları arasında ortak canlı yayın yapabilme kabiliyetini gerçekleştirmek amacıyla yapılan yarışmaya Türkiye, 1975 yılından itibaren katılıyor. Bu şarkı yarışmalarına 2003 yılına kadar hep Türkçe sözlü şarkılarla katıldık. […]
457) YAKUT TÜRKÇESİ NASIL BİR DİLDİR?
YAKUT TÜRKÇESİ NASIL BİR DİLDİR? Yakutça, doğu Sibirya’da Rusya Federasyonu’na bağlı Yakut Özerk Cumhuriyetin’de konuşulan Türk dilidir. Bu dili konuşan Yakutlar, önceleri Baykal gölü çevresinde yaşarlarken, 13.-14. Yüzyıllarda kuzeye çekilerek bugünkü yurtlarına gelmişlerdir. Toplam nüfusları 350.000 kadardır. Yakutça, 19. Yüzyılda yazıya geçirilmeye başlanmıştır. 1938’e gelinceye kadar bir kaç alfabe denemesi olmuştur. 1938 yılından bu yana […]
221) TELEVİZYON DİZİLERİ, TÜRKÇE’Yİ KATLEDİYOR!
Diziler Türkçe’yi katlediyor! Televizyonlarda yayınlanan dizilerin, işlediği konularda Türkçe’yi katlediyor. Çukurova Üniversitesi, Mustafa Kemal Üniversitesi Yabancı Diller Fakültesi Türkoloji Ana Bilim Dalı ile Bükreş Üniversitesinde öğretim görevlisi olarak eğitim verin Erduran, televizyon dizilerinin çoğunluğunda, çarpıcı müzik eşliğinde ünlü oyuncuların, görkemli evler, iş yerleri, şık sofralar, göz kamaştıran araba görüntülerinin yayınlandığına işaret etti. Söz konusu […]
128) ATA OCAĞI, ANA KUCAĞI: NİNNİ
ATA OCAĞI, ANA KUCAĞI: NİNNİ —————————————————————————————– Çocuğun uyumasının sağlanması ya da ağlamasının durması için, sade bir dille ve hece ölçüsüne göre ezgili olarak söylenen ezgili şiirlerdirdir. Söyleyeni belli olmayan bu ürünler dörtlüklerden ve nakarat bölümlerinden oluşur. Özel bir beste ile söylenir. Bu sözler annenin o andaki ruh durumunu yansıtır. Ninniler genellikle mani türünde bir dörtlükten meydana […]
117) AYDINLAR’IN, BİLİM DİLİMİZDEKİ İHMALLERİ
DÜNDEN BUGÜNE TÜRKÇE Yabancılaşan bilim dilimizdeki ihmaller ve kayıplar üzerine. Bu yazımda Türkçedeki yabancılaşmada gözden kaçan birkaç husus üzerinde durmak istiyorum. Genel dilde olduğu gibi bu yabancılaşma çeşitli bilim dallarında çok daha fazla bir biçimde gelişmektedir. Devletin dili de bundan nasibini alıyor. Bunun için “güvenliği onaylanmış olmak” anlamında akredite olmak (İng. Accredit) örneğini verebilirim. Bankacılıkta […]
94) KONUŞMADA VE YAZIMDA SIK YAPILAN YANLIŞLAR
Sık Yapılan Yanlışlar “kendi” mi “kendisi” mi “Kendini bıraktı, kendisini kaptırdı, kendisi istedi” vb. cümlelerde nerede ‘kendi’, nerede kendisi’ sözcüğünü kullanacağını karıştıranlar olabilir. Dönüşlü kişi adılı (şahıs zamiri) “kendi” sözcüğünün birinci ve ikinci tekil (ve çoğul) çekimlerinde yaşamadığımız tereddüt, üçüncü tekil kişi çekiminde karşımıza çıkar. Doğrusu “kendi” midir, “kendisi” mi? Birinci kişi çekimi “kendi-m”, ikinci […]
95) DİL NEDİR? KÜLTÜR NEDİR?
DİL NEDİR? Dil insanlar arasında anlaşmayı sağlayan tabii bir vasıta; kendi kanunları içerisinde yaşayan ve gelişen canlı bir varlık; milleti birleştiren, koruyan ve onun ortak malı olan sosyal bir müessese; bin yıllar boyunca gelişerek meydana gelmiş bir sosyal kurum; seslerden örülmüş bir ağ; temeli bilinmeyen zamanlarda atılmış bir gizli antlaşmalar sistemidir. Dil, diğer insanlarla […]
85) TÜRKÇE YENİ YIL KUTLAMALARI
TÜRKÇE YENİ YIL KUTLAMALARI Altay Türkçesi: Slerdi cangı cılla utkup turum! Azerbaycan Türkçesi: Yeni iliniz mübarek olsun! Başkurt Türkçesi: Hizzi yangı yıl menen kotlayım! Çuvaş Türkçesi: Sene sul yaçepe salamlatap! Füyu Kırgızcası: Naa cılıngar guttug bolsun! Gagauz Türkçesi: Yeni yılınızı kutlerim! Hakas Türkçesi: Naa çılnang alğıstapçam sirerni! Irak Türkmenleri: Yengi iliyiz (iliwiz) mubarak olsun! Karaçay-Malkar Türkçesi: […]
94) SESLİ ŞİİR SAYFASI
ANİMASYONLU SESLİ ŞİİRLER http://www.tomsuk.name.tr/flash_animasyon.htm BU GÜZEL ÇALIŞMAYI HAZIRLAYAN TOMSUK’A TEŞEKKÜR EDERİZ
84) TÜRKÇE’NİN SORUNLARI
TÜRKÇENİN SORUNLARI Ana dilimiz Türkçe, yeryüzünün en eski ve en geniş coğrafya parçasında konuşulan gelişmiş, zengin bir kültür, bilim ve sanat dilidir. Türkçe en eski, en köklü dillerdendir diyoruz; çünkü bugünkü dillerin çoğu ortada yokken, hatta bugünkü bazı dillerin ataları sayılan diller bile ortada yokken Türkçe vardı. Türkçe en geniş coğrafya parçasında konuşuluyor diyoruz; çünkü […]
83) DİLİMİZ KİMLİĞİMİZDİR
DİLİMİZ KİMLİĞİMİZDİR: DİLİMİZE SAHİP ÇIKALIM! Üçüncü bin yılın başlarında dünya, çok hızlı bir değişme ve gelişmeyi yaşıyor. Dünya, âdeta bir milletler mücadelesine sahne olmaktadır. Bu mücadelede kimi milletler bir araya gelerek, ortak kültürel değerler esasına dayalı birlikler oluşturuyorlar: Avrupa Birliği, Bağımsız Devletler Topluluğu, Amerika Birleşik Devletleri gibi. Bu birliklerin en tipik örneği, Avrupa Birliği’dir. […]
78) TÜRKLERİN ANA YURDU “TÜRKÇEDİR”
TÜRKLERİN ANA YURDU TÜRKÇEDİR “Ana dili” (native/national language, mother tongue) sözü, bir benzetmenin ötesinde, gerçek bir “ana”, gerçek bir “ilk” oluşu ifade etmektedir: “Pek çok dil öğrenilebilir veya sonradan edinilebilir; fakat yalnızca bir tanesi, bebeklikten bir dil topluluğunun üyesi olana kadar geçilen yol ve geçirilen zaman içinde, doğrudan doğruya yaşanarak, denemesi yapılarak öğrenilebilir. Öğrenilen yabancı […]
308) TARİHTEN GELECEĞE, TÜRK DİLİ
Tarihten Geleceğe Türk Dili Türk dilinin en eski izleri Sümer kaynaklarındaki Türkçe sözlerdir. M.Ö. 3100-M.Ö. 1800 yılları arasına ait Sümerce metinlerde 300′den fazla Türkçe söz yer almaktadır. Sümerceyle Türkçedeki ortak sözler ya ortak kökenden gelmektedir ya da alış veriş sonucu ortaya çıkmıştır. Hangi ihtimal doğru olursa olsun Türkçenin ilk verileri M.Ö. 2000-3000 arasına çıkmakta, yani […]
267) Q KLAVYE SORUNU VE TÜRKÇE KARAKTERLER
Q Klavye Sorunu ve Bilgisayarlarda Türkçe Karakterler Kişisel bilgisayarların yaygınlaşmasıyla birlikte başlangıçta dikkati çekmeyen ve ilgili kuruluşlarca üzerinde durulmayan Q klavye sorunu, aslında en açık biçimiyle dilde yaşadığımız yabancılaşmanın bir başka boyutudur. Basında Emre Aköz, Yurtsan Atakan, Erkan Çelebi, Hıncal Uluç, Tuğrul Şavkay, Emre Kongar, Doğan Hızlan gibi tanınmış yazarlarımızın yazılarıyla gündeme gelen klavye tartışmasında, […]
57) YASA DİLİ (pdf)
ozyildirim_yasa_dili.pdf
66) TÜRKÇE’NİN TARİHİ GELİŞİMİ-2
Türkçenin Tarihi Gelişimi Nazım dili, Nesir dili Osmanlıca’nın, kendi içinde yukarıda gördüğümüz şekilde üç devreye ayrılan uzun tarihi boyunca, nazım ve nesir sahasındaki görünüşü birbirinden farklı olmuştur. Bu fark, biryabancı unsurlar, bir de cümle yapısı bakımından nazım ve nesir dili arasında görülen ayrılıktır. Şiirin, bilhassa divan şiirinin muhteva ve şekil bakımından muayyen Ölçülere bağlı bulunması nazım diline de […]
65) TÜRKÇE’NİN TARİHİ GELİŞİMİ-1
Türkçenin Tarihi Gelişimi Eski Türkçe Türk yazı dilinin ele geçen ilk örnekleri Orhun âbidelerinin metinleridir. Fakat bu metinler şüphesiz Türk yazı dilinin ilk örnekleri değildir. Çünkü Orhun âbidelerindeki dil yeni teşekkül etmiş bir yazı dili olarak değil, çok işlenmiş bir yazı dili olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu bakımdan, Türk yazı dilinin başlangıcını ele geçen bu ilk metinlerden çok […]
62) MİLLİ KİMLİK OLUŞTURMADA DİLİN ÖNEMİ
21. yy’a Girerken Milli Kimlik Oluşturmada Dilin Önemi Dili çok defa insanlar arasında anlaşmayı sağlayan bir vasıta olarak tarif ederiz. Son zamanlarda “anlaşma” yerine “iletişim kurma” diyoruz. Bu tanım, dilin sosyal ve kültürel boyutunu ihmal eden çok eksik bir tanımdır. Dili âdeta bir cep telefonu gibi düşünen eksik bir tanım. Bilgisayarların gelişmesiyle ortaya çıkan makine […]
61) YER ADLARIMIZIN DİLİ
YER ADLARIMIZIN DİLİ Şu son yıllarda Avrupa’da yer adlarıyla ilgili çalışmalar bağımsız bir bilim kolu meydana getirecek kadar artmıştır. Bu yeni bilim koluna Avrupa dillerinde toponymie adı verilmektedir. Dil bilgisinin bu yeni kolu, yer adlarını yapı, anlam ve köken bakımlarından açıklamaya çalışır. Bu çalışmalarda bütün yer adları, köy ve şehir gibi yerleşme yerlerinin (yani eski […]
60) TÜRK ABECESİ
TÜRK ABECESİ 29 HARF YETER! Atatürk’ün öncülüğünde yapılan Harf Devrimiyle kazandığımız 29 harf yeterlidir. Ne doğudan, ne batıdan harf almak gerekir. Atatürk’ün Harf Devrimini yasayla güvence altına almasının önemi günümüzde daha iyi anlaşılmaktadır; “bazı sesleri daha iyi karşıladığı” sanılan Arap abecesini dinsel açıdan köprü yapmaya çalışmak yanlıştır. Üstelik çokları bu 29 harfi nasıl […]